{"id":88807,"date":"2023-12-20T07:30:00","date_gmt":"2023-12-20T06:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/?p=88807"},"modified":"2023-12-06T07:46:21","modified_gmt":"2023-12-06T06:46:21","slug":"phytobac-spoelwaterreiniging-microben-doen-de-afwas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/artikel\/20231220\/phytobac-spoelwaterreiniging-microben-doen-de-afwas\/","title":{"rendered":"Phytobac-spoelwaterreiniging – Microben doen de afwas"},"content":{"rendered":"

In een Phytobac ruimen schimmels en bacteri\u00ebn de resten gewasbeschermingsmiddelen op uit het spoelwater van de spuitmachine. Het water verdampt door zon en wind. Dankzij een twee- of driewegkraan kunnen andere werktuigen op dezelfde wasplaats worden gereinigd. <\/p><\/div>\n\n\n

Hoewel akkerbouwers de afgelopen jaren flink hebben moeten investeren in driftreducerende maatregelen, worden er nog regelmatig (te hoge) concentraties middelenresten in het oppervlaktewater aangetroffen. Naast spuitnevel is het boerenerf (bij het vullen en reinigen van de spuit) een andere belangrijke emissieroute: meer dan 50 procent, zo blijkt uit Europese studies.<\/p>\n\n\n\n

Microleven zuivert grond<\/h3>

In de Phytobac-bak moet grond komen van het eigen perceel. Bacteri\u00ebn en schimmels binden de middelenresten en breken die af. Het onderhoud stelt niet meer voor dan eens per jaar de toplaag omscheppen en wat vers gehakseld stro toevoegen als voedsel voor de micro-organismen. Om de verdampingscapaciteit te bevorderen, zou je kunnen overwegen om een groenbemester in de bak te zaaien.\u00a0<\/p><\/div>

<\/div><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

Vullen van de veldspuit mag vandaag de dag alleen nog op een vloeistofdichte vloer waarbij eventueel gemorst middel niet in de sloot kan lopen \u00f3f op het perceel (2 meter uit de sloot). Uitwendig reinigen van de veldspuit mag op het perceel (opnieuw 2 meter uit de sloot) of maximaal twee keer per jaar op het erf, zolang het spoelwater in de bodem wegzakt en niet in de sloot stroomt. Deze regels gelden overigens niet alleen voor het vullen en reinigen van de spuit, maar ook voor poot- of zaaimachines waarmee bestrijdingsmiddelen worden toegediend. Als het klopt dat het boerenerf een belangrijke emissieroute is, gaat er blijkbaar nog regelmatig wat mis bij het vullen of reinigen van deze machines. Met de aanleg van een vul-spoelplaats in combinatie met een installatie die de chemieresten uit het water haalt, kunnen telers het risico op fouten behoorlijk verlagen. Vaak zijn overheden bereid om een deel van de kosten op zich te nemen.<\/p>\n\n\n\n

Twee principes<\/h2>\n\n\n\n

Grofweg zijn er in Nederland twee spoelwaterreinigingsprincipes leverbaar. De eerste scheidt het spoelwater van de chemische bestanddelen door het water te laten verdampen (zon en wind). Het residu moet vervolgens eens per jaar worden afgevoerd als klein chemisch afval. Zuiveringsinstallaties die volgens dit principe werken zijn onder andere Heliosec, Osmofilm en Rem Dry.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>

Low budget<\/h3>

Afhankelijk van de grootte van het systeem kost een Phytobac-waterzuiveringssysteem tussen 15.000 en 20.000 euro, exclusief de aanlegkosten voor de wasplaats en eventuele subsidies. Sinds kort levert Beutech Agro ook een eenvoudiger budgetmodel, de Phytobac Rustic Optimized voor 3.950 euro. Dit systeem heeft geen buffervat en aansturingstechniek. In plaats daarvan zijn onderin de bak filtratatiekratten geplaatst waarin 600 liter water past. Door de capillaire werking wordt de grond voortdurend vochtig gehouden.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

Een andere zuiveringstechniek is een gesloten systeem, waarbij het spoelwater ook verdampt, maar waarbij schimmels en bacteri\u00ebn bovendien de middelenresten biologisch binden en afbreken. In dit artikel focussen we op de laatste en wel op het Phytobac-systeem van Beutech Agro.<\/p>\n\n\n\n

Basis is een wasplaats met een vloeistofdichte vloer en een afvoerputje dat het water afvoert naar een pompput. Van daaruit wordt het spoelwater naar een buffervat gepompt. Van daaruit komt het via druppelslangen in de daadwerkelijke Phytobac terecht: een kunststof bak die gevuld is met grond van een eigen perceel, waaraan gehakseld stro wordt toegevoegd. Het vocht verdampt door zon en wind en schimmels en bacteri\u00ebn in de bak binden de middelresten en breken die af. Om te voorkomen dat er regenwater in de bak terechtkomt, is er boven de bak een dak gemonteerd. Een sensor meet het vochtgehalte en als dat onder een bepaald niveau komt, wordt er vanuit het buffervat spoelwater naar de Phytobac gepompt.<\/p>\n\n\n\n

Groenbemester<\/h2>\n\n\n\n

Om de verdamping van vocht te stimuleren, kun je overwegen om in de grond een groenbemester, wintertarwe of grassoorten te zaaien, vertelt Bernd de Graaf van Beutech Agro. \u201cSlaat het gewas aan, dan is dat een teken dat het spoelwater al behoorlijk schoon is. Want als er heel veel onkruidbestrijdingsmiddelen in het spoelwater zouden zitten, zal de groenbemester niet of slecht willen groeien.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Veel telers, zoals akkerbouwer Erik Wierenga uit Luttelgeest (Fl.), combineren de vul- en reinigingsplaats met de plek waar ze hun andere machines schoonspuiten. Dat vraagt wel om een aantal aanpassingen. Zo zijn er drie hendels waarmee de teler de afvoerroute bepaalt van het spoelwater. Wordt de spoelplaats niet gebruikt, dan trekt hij de \u2018regenwaterhendel\u2019 omhoog. Het spoelwater (regenwater dus) loopt dan rechtstreeks in een infiltratiesloot, waar het water in de bodem van de sloot wegzakt.<\/p>\n\n\n\n

Vetafscheider<\/h2>\n\n\n\n

Bij het schoonspuiten van de aardappelrooier of de ploeg stroomt het spoelwater via een olie- en vetafscheider in de infiltratiesloot. Op advies van De Graaf koos Wierenga voor een betrekkelijk kleine afvoerput in de vloeistofdichte vloer. Dat voorkomt dat er (veel) grond in terechtkomt. Grond die de akkerbouwer van zijn machines spuit, schuift hij met een schuifje aan de heftruck aan de kant en voert hij vervolgens af.<\/p>\n\n\n\n

De \u2018Phytobac-hendel\u2019 is voor de reiniging van de spuit (maar ook van de kunstmeststrooier of de pootmachine met een granulaatbak of spuitdoppen). Het spoelwater komt in dat geval niet in de infiltratiesloot, maar in het buffervat terecht.<\/p>\n\n\n\n

De grootte van het buffervat en het aantal verdampingsbakken is afgestemd op de werkwijze van de klant, vertelt De Graaf. Een teler met veel verschillende gewassen die tussen verschillende bespuitingen vaak zijn spuit intensief moet reinigen, heeft bijvoorbeeld meer verdampingscapaciteit nodig dan een teler met veel grond en maar drie gewassen. De Graaf: \u201cVoor de installatie van Wierenga zijn we uitgegaan van tien intensieve spoelbeurten van 300 liter per jaar en twee externe reinigingen. Dan kom je uit op 3.500 tot 4.000 liter spoelwater die op jaarbasis moet verdampen. Om niet meteen tegen de grens aan te lopen kozen we hier voor een buffervat van 5 kuub en twee Phytobac-bakken met een totale verdampingscapaciteit van 5.000 liter per jaar.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Onderhoud<\/h2>\n\n\n\n

Om het bodemleven actief te houden, moet de grond \u00e9\u00e9n keer per jaar worden omgeschept (eventueel met een kraantje) en worden voorzien van wat vers gehakseld stro. \u201cTeel je een groenbemester in de bakken, dan is \u00e9\u00e9n keer in de twee jaar omscheppen voldoende\u201d, zegt De Graaf. Verder zit er een filter in het systeem dat \u00e9\u00e9n keer per jaar onder een kraan moet worden uitgespoeld. Bij vorst moet dat filter eruit worden gehaald en trek je de stekker van de pomp uit het stopcontact. Verder draai je de kraantjes van de druppelslangen open, zodat ze niet kunnen bevriezen. Aan het buffervat hoef je niets te doen, zegt De Graaf. \u201cDat is dubbelwandig en vorstvrij.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Phytobac in zes details<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
<\/div>
Buffervat<\/div>

Dit dubbelwandige buffervat heeft een inhoud van 5.000 liter. Van hieruit wordt het water naar de Phytobac gepompt.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Bedieningskast<\/div>

Via de bedieningskast kun je aangeven bij welk vochtpercentage van de grond de druppelslangen water moeten verdelen in de bak.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Druppelaars<\/div>

Via een leidingenstelstel wordt de grond in de bakken bevochtigd. In de bak zit grond van het bedrijf met een beetje stro.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n
<\/div>
Drie hendels<\/div>

Met een hendel bepaal je de route van het afvalwater: door de olieafscheider, naar de infiltratiesloot of de Phytobac.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Kleine afvoerput<\/div>

Erik Wierenga koos voor een kleine afvoerput. Grond schuift hij met de heftruck aan de kant en voert hij af.\u00a0<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Infiltratiesloot<\/div>

Regenwater en spoelwater van de olie- en vetafscheider komt terecht in de infiltratiesloot, waar het wegzakt in de bodem.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

In een Phytobac ruimen schimmels en bacteri\u00ebn de resten gewasbeschermingsmiddelen op uit het spoelwater van de spuitmachine. Het water verdampt door zon en wind. Dankzij een twee- of driewegkraan kunnen andere werktuigen op dezelfde wasplaats worden gereinigd.<\/p>\n","protected":false},"author":3241,"featured_media":88808,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"wds_primary_category":0,"wds_primary_post_tag":0,"wds_primary_dossier":0,"wds_primary_artikel_type":0,"footnotes":""},"categories":[698],"tags":[],"dossier":[],"artikel_type":[27],"class_list":["post-88807","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-achtergrond","artikel_type-artikelen"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88807","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3241"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=88807"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88807\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":88818,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88807\/revisions\/88818"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/media\/88808"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=88807"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=88807"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=88807"},{"taxonomy":"dossier","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/dossier?post=88807"},{"taxonomy":"artikel_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/artikel_type?post=88807"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}