{"id":96713,"date":"2026-03-16T08:10:00","date_gmt":"2026-03-16T07:10:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/?p=96713"},"modified":"2026-03-12T09:34:01","modified_gmt":"2026-03-12T08:34:01","slug":"waarom-spuitdrones-nog-niet-veel-gebruikt-worden-in-nederland","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/artikel\/20260316\/waarom-spuitdrones-nog-niet-veel-gebruikt-worden-in-nederland\/","title":{"rendered":"Waarom spuitdrones nog niet veel gebruikt worden in Nederland"},"content":{"rendered":"

Grote spuitdrones zijn in Nederland nog nauwelijks in gebruik. Strenge regelgeving en de spuittechniek, die volgens onderzoekers nog verdere ontwikkeling vraagt, remmen de doorbraak. Maar met diezelfde drones kun je ook strooien. En dat kan en mag wel. <\/p><\/div>\n\n\n

Drones zijn in de Nederlandse akkerbouw al jarenlang gemeengoed en worden ingezet om bijvoorbeeld met multispectrale camera\u2019s gewasdata te verzamelen. In een mum van tijd kun je zo grote oppervlakten bekijken en analyseren, zonder dat je zelf of met een machine het veld in hoeft. Maar daar blijft het niet bij. Wie tijdens de afgelopen edities van vakbeurs Agritechnica in Hannover (D) goed oplette, kwam in de beurshallen namelijk steeds vaker grotere drones tegen. Flinke jongens die, met de armen en propellers uitgeklapt, soms meters groot zijn. De motoren en propellers leveren genoeg stuwkracht om een flinke lading mee te nemen en dat maakt het mogelijk om deze drones bijvoorbeeld te gebruiken voor spuit- of strooiwerkzaamheden.<\/p>\n\n\n\n

De markt voor deze drones wordt gedomineerd door Aziatische fabrikanten, zoals DJI, XAG, Hongfei Drone, Topxgun, en Msoen. Maar ook Europese partijen, zoals ABZ uit Hongarije, mengen zich in deze markt. Maar voor welke toepassingen zijn deze \u00e9cht handig? En mag je ze \u00fcberhaupt wel gebruiken in Nederland?<\/p>\n\n\n\n

\n
\n
<\/div>
Verwisselbare module<\/div>

Bij spuitdrones is de tank vaak uitneembaar en te verwisselen voor een strooimodule. Deze module heeft een tank en strooischijf.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Automatisch vliegen<\/div>

Dankzij rtk-gps en meerdere sensoren kan een spuitdrone automatisch vliegen volgens een vooraf opgesteld vliegplan.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Onderzoeker spuittechniek<\/div>

Gerrit van Steenbergen van Wageningen University & Research is nauw betrokken bij het onderzoek naar spuitdrones.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Wetgeving<\/h2>\n\n\n\n

Onderzoekers van Wageningen University & Research (WUR) deden de afgelopen jaren onderzoek naar de potentie van voornamelijk spuitdrones en stuitten daarbij op meerdere obstakels. Volgens Gerrit van Steenbergen, onderzoeker spuittechniek van de WUR, is vooral de wetgeving de grootste spelbreker. \u201cEen drone valt onder de luchtvaart en wanneer je daarmee gewasbeschermingsmiddelen spuit, wordt dat gezien als vliegtuigspuiten. Dat is sinds 2011 verboden in Nederland.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Toch gaat de vergelijking tussen drone- en vliegtuigspuiten mank, vindt hij. \u201cBij het dronespuiten vliegt de drone automatisch volgens een strak vliegplan. Met behulp van rtk-gps, lidar en verschillende sensoren regelt de drone nauwkeurig de vlieghoogte, -positie en -snelheid. Eenmaal op de juiste plek aangekomen, schakelt de drone de spuitdoppen in. Dat is een groot verschil met vroegere bespuitingen met vliegtuigen en helikopters.\u201d De onderzoeker vindt de regels dan ook achterhaald. \u201cDe EU onderzoekt of er uitzonderingen op de regels kunnen komen, maar dit zijn langdurige trajecten.\u201d Wijzigingen zullen dus nog even op zich laten wachten.<\/p>\n\n\n\n

Hoewel spuiten met bestrijdingsmiddelen er voorlopig dus niet in zit, mag je soms toch een spuitdrone inzetten. \u201cOnschuldige middelen zoals biostimulanten, compostthee en kalk \u2013 om bijvoorbeeld kassen in de glastuinbouw te kalken \u2013 mag je wel met een drone spuiten.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Daarnaast zien de Wageningse onderzoekers wel degelijk mogelijkheden voor spuitdrones, vooral voor kleine en middelgrote toepassingen. \u201cDenk bijvoorbeeld aan het plaatsspecifiek bestrijden van onkruiden of schimmels, aan het bespuiten van specifieke gewasrijen in de strokenteelt of aan het bespuiten van perceelsranden tegen coloradokevers uit een aangrenzend perceel.\u201d Toch gelooft Van Steenbergen voorlopig niet dat de spuitdrone de traditionele veldspuit zal vervangen. \u201cDaarvoor is de middelentank van een drone \u2013 en dus de capaciteit \u2013 simpelweg te beperkt. De enige situatie waarbij je een drone volvelds zou kunnen inzetten, is wanneer een perceel te nat is om er met machines overheen te rijden.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Hoewel een drone dus vooral handig zou kunnen zijn voor plaatsspecifieke bespuitingen, geeft Van Steenbergen wel toe dat een spuit-drone de precisie van een spotsprayer achter een trekker niet kan evenaren. \u201cDe DJI Agras T10-drone die wij tijdens het onderzoek hebben getest, spuit in een vlak van ongeveer 2 bij 2 meter. Dat is fors.\u201d Hij ziet de spuitdrone als een middenweg tussen een veldspuit en een spotsprayer. \u201cIn het ideale scenario vliegt een kleine drone op grotere hoogte eerst een ronde om het perceel te scannen. Die kan zo in enkele minuten de situatie in kaart brengen. Deze kaart wordt vervolgens automatisch doorgestuurd naar een spuitdrone, waarna die op lagere hoogte de onkruiden of schimmels opzoekt en bespuit.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Drift<\/h2>\n\n\n\n

De Europese regelgeving is niet de enige spelbreker. Tijdens het onderzoek beoordeelden de onderzoekers de nauwkeurigheid van de spuittechniek op de DJI-drone. Daarbij keken zij vooral naar de verdeling en de drift van het spuitmiddel. Voor de metingen werd de drone uitgerust met zowel standaardspuitdoppen (Teejet XR 110-02 VS) als met doppen die de drift met 75 procent reduceren (Teejet TTI 110-02 VP). De vier doppen onder de DJI Agras T10-drone zitten onder de propellers. De tank werd gevuld met water en een kleurstof.<\/p>\n\n\n\n

Bij de standaardspuitdoppen bleek de drift 3,5 tot 5 keer groter dan bij dezelfde doppen op een veldspuit. Met de driftreducerende spuitdoppen was de drift weliswaar minder, maar nog steeds 2,5 tot 4 keer zo groot als bij een traditionele veldspuit. Volgens de onderzoekers zijn de slechtere driftresultaten vooral te wijten aan de grote afstand tussen de spuitdoppen en het gewas. Daarnaast deden de onderzoekers nog een ontdekking. \u201cDe propellers blazen het middel omlaag. Bij grasland ontstaat er een werveling vlak boven de grond, waarna het middel weer omhoog wordt geblazen. Dat is funest.\u201d De onderzoekers probeerden ook een dop die de drift tot 90 procent reduceert. Maar dat was te veel van het goede voor de pomp van de drone \u2013 de opbrengst was te laag.<\/p>\n\n\n\n

Tijdens het onderzoek vloog de drone op ongeveer 1,5 meter boven de grond. \u201cLaat je hem lager vliegen, dan beschadigt het gewas door de sterke neerwaartse druk van de propellers\u201d, zegt Van Steenbergen. Om deze zogeheten downwash te voorkomen, bevestigden de onderzoekers de spuitdoppen lager onder de drone. Dit was niet eenvoudig. \u201cDe spuitdoppen hingen onder het landingsgestel en moeten tijdens de landing niet voor belemmeringen zorgen. Idealiter zou een drone daarom moeten worden uitgerust met een spuitboom die tijdens de landing elektrisch kan opklappen.\u201d De lager gemonteerde spuitdoppen hadden een positief effect op de drift \u2013 die was 50 procent lager dan wanneer de spuitdoppen hoger gemonteerd waren. \u201cOok de anti-drifthulpstof Squall reduceerde de drift aanzienlijk.\u201d Ondanks deze afname is de hoeveelheid drift nog steeds te hoog om aan de Nederlandse eisen te voldoen.<\/p>\n\n\n\n

Dit jaar gaan de onderzoekers uitzoeken hoe de spuittechniek op drones verbeterd kan worden, zodat de techniek de prestaties van een gangbare veldspuit te benadert of zelfs overtreft. Ook gaan zij de drone uitproberen in onder meer de aardappelteelt. Daarbij verwachten ze dat de neerwaartse druk juist een positief effect zal hebben op de indringing in het gewas. \u201cOp een veldspuit wordt niet voor niets luchtondersteuning gebruikt. Dat is ook een vorm van neerwaartse druk\u201d, zegt Van Steenbergen.<\/p>\n\n\n\n

Schijfvernevelaars<\/h2>\n\n\n\n

Daarnaast nemen de onderzoekers ook de schijfvernevelaars onder de loep, die veel fabrikanten op hun spuitdrones monteren. Bij deze vernevelaars \u2013 ook wel centrifugaaldoppen genoemd \u2013 wordt het middel op een snel roterende schijf gespoten, waardoor er nevel ontstaat. De propellers drukken die nevel vervolgens omlaag in het gewas. \u201cFabrikanten beweren dat de druppels bij deze techniek een nagenoeg gelijke grootte hebben. Door het toerental aan te passen, zou je de druppelgrootte kunnen aanpassen. Komend jaar gaan we onderzoeken of dit daadwerkelijk het geval is.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Bij veel spuitdronemodellen kun je de spuittank als een jerrycan uit de constructie tillen, waarna je een strooimodule kunt terugplaatsen. Deze module bestaat uit een tank met aan de onderkant een strooischijf. De drone kan dan worden gebruikt om te zaaien of om meststoffen of een ander materiaal te strooien. Voor deze toepassing mogen drones in Nederland w\u00e9l worden gebruikt.<\/p>\n\n\n\n

<\/div><\/div>

Certificaten en vergunningen<\/h3>

Iedereen kan een spuitdrone kopen, maar vliegen is een ander verhaal. Sinds eind 2020 gelden er namelijk Europese regels voor het vliegen met drones. Bij het gebruik van een spuitdrone zijn er \u2013 door het grote formaat en doordat de drone \u2018iets laat vallen\u2019 \u2013 extra risico\u2019s. Een spuit- of strooidrone valt daardoor volgens de Europese regelgeving in de specifieke categorie. Omdat de drone zwaarder is dan 250 gram, moet er een exploitatienummer bij de RDW worden aangevraagd, dat zichtbaar op de drone moet zijn aangebracht. Voor een vliegbewijs moet de piloot daarnaast een examen afleggen. Omdat een spuitdrone in de specifieke categorie valt, moet de piloot een aanvullend vaardigheidsbewijs of -certificaat hebben. Hiervoor moet een theorie- en praktijkopleiding worden gevolgd, die wordt afgerond met meerdere examens. Met het certificaat in de hand kan de piloot een exploitatievergunning aanvragen bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). Geeft de ILT goedkeuring, dan mag de piloot met de drone vliegen.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

Een bedrijf dat daarmee volop aan de gang is, is Qlobel uit Noordwijkerhout (ZH.). Naar eigen zeggen strooit het bedrijf jaarlijks enkele duizenden hectares met drones: van graszaad tot groenbemesters en van meststoffen tot insecten. Volgens Arjan Jansma, directeur van het bedrijf, is het grootste voordeel dat je met een drone altijd kunt zaaien, ook als je met een trekker het land niet in kunt of niet in wilt. \u201cVorig jaar hebben we gele mosterd gezaaid op grond die net was geploegd. Maar we hebben ook groenbemester gezaaid in een ma\u00efsgewas dat al 1 tot 1,5 meter hoog stond. Door juist vroegtijdig te strooien, wanneer je met een trekker nog niet in het veld kunt, kunnen sommige ziekten of plagen al in een vroeg stadium worden onderdrukt. Zo hebben we onder meer de larven van de groene gaasvlieg gestrooid. Dit is de natuurlijke vijand van de bladluis.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Voor het strooiwerk gebruikt Jansma drones van DJI en XAG. Elke drone weegt ongeveer 50 kg en heeft een tank waarin nog eens 50 kg aan product past. Door dit hoge gewicht gelden extra eisen en daarom laat Jansma de drones bedienen door speciaal opgeleide dronepiloten. De XAG-drone werkt op twee accu\u2019s, waarmee de drone ongeveer 4 tot 10 minuten kan vliegen, afhankelijk van de lading en de vliegroute. \u201cDat lijkt erg kort, maar in die tijd kan de drone ongeveer 35 kg product op 0,7 hectare strooien\u201d, zegt Jansma. Daarna vliegt de drone terug, vult de piloot de tank bij en verwisselt hij de accu\u2019s. \u201cNa circa drie minuten vliegt de drone weer verder. Afhankelijk van de afgifte loopt daardoor de capaciteit uiteen van 2 tot 10 hectare per uur.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Een drone verdeelt volgens Jansma het zaad goed. Behalve bij rukwinden \u2013 dan kun je een drone beter niet gebruiken. De drone legt het zaad op de grond, maar werkt het niet onder. Jansma merkt daardoor dat sommige zaden moeite hebben om vocht op te nemen en te ontkiemen. Om die reden coat Qlobel het zaad in eigen huis. Hierbij wordt een kleilaagje rondom \u00e9\u00e9n of meerdere zaadjes aangebracht, waardoor kleine zaadbolletjes ontstaan. Dit laagje zorgt ervoor dat het zaad minder snel uitdroogt en kan ontkiemen. Daarnaast camoufleert de klei het zaad, waardoor vogels het minder snel opmerken en opeten. Eventueel kunnen nutri\u00ebnten of biostimulanten aan de zaadbolletjes worden toegevoegd. \u201cOok testen we of we voorgekiemd zaad kunnen strooien.\u201d<\/p>\n\n\n\n

<\/div>

Meerdere accu’s<\/h3>

Spuitdrones vliegen elektrisch op \u00e9\u00e9n of meerdere accu\u2019s. Hoe lang de drone kan vliegen op \u00e9\u00e9n acculading, is sterk afhankelijk van de vliegroute en de last. Gemiddeld zijn de accu\u2019s na 4 tot 18 minuten leeg. Arjan Jansma, directeur van Qlobel, heeft bij zijn XAG-strooidrone drie accusets die hij lokaal kan opladen. \u201cAls de eerste twee sets leeg zijn, is de derde weer vol. Denk wel goed na over hoe vol je de strooitank vult\u201d, zegt hij. \u201cZodra de accu bijna leeg is, moet de tank niet nog halfvol zijn. Anders versleep je onnodig kilo\u2019s.\u201d<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

Naast het strooien verricht Qlobel soms ook spuitwerk met drones. \u201cVorig jaar hebben we water met nematoden gespoten in broccoli. Met nematoden kun je koolgalmuggen preventief bestrijden \u2013 de aaltjes tasten de eitjes aan. Deze bespuiting wil je graag in oktober of november uitvoeren. In deze natte periode stromen de nematoden dan mee naar de wortels van het gewas, precies waar de eitjes zich bevinden. Dat is echter ook de periode waarin je niet meer met een zware machine het land in kunt of wilt.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Loonwerkers<\/h2>\n\n\n\n

Strooidrones vinden op beperkte schaal hun weg naar de praktijk, maar voor spuitdrones liggen er nog verschillende obstakels. Mede daarom verwachten onderzoekers van de universiteit en Arjan Jansma niet dat iedere akkerbouwer over tien jaar een strooidrone op zijn bedrijf heeft. \u201cOm een drone van dit formaat te mogen besturen, zijn specialistische kennis, praktijkervaring en de juiste certificeringen en vergunningen nodig. Dat maakt de inzet kostbaar en alleen rendabel als je er veel werk voor hebt. Daarom ligt het voor de hand dat dit vooral een taak wordt voor loonwerkers\u201d, aldus Van Steenbergen.<\/p>\n\n\n\n

\n
\n
<\/div>
Verlaagde doppen<\/div>

De onderzoekers van WUR verlaagden de spuitdoppen van een DJI-drone om de spuithoogte van een veldspuit na te bootsen.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
ABZ-drone<\/div>

Het vervolgonderzoek wordt uitgevoerd met een ABZ-drone. Ook deze drone wordt voorzien van een verlaagde spuitboom.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Schijfvernevelaar<\/div>

Bij een schijfvernevelaar wordt het middel op een draaischijf gepompt. Met het toerental zou je de druppelgrootte kunnen aanpassen.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\n
<\/div>
Accu’s wisselen<\/div>

Drones vliegen volledig elektrisch op \u00e9\u00e9n of meerdere accu\u2019s. Gemiddeld zijn de accu\u2019s na 4 tot 18 minuten leeg.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Biologische bestrijders<\/div>

Qlobel zaait groenbemesters met drones, maar zaait vanuit de lucht ook grasland door en zet biologische bestrijders uit.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
Zaden coaten<\/div>

Om ervoor te zorgen dat het gestrooide zaad beter ontkiemt, coat Arjan Jansma, directeur van Qlobel, in eigen huis de zaden.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Grote spuitdrones zijn in Nederland nog nauwelijks in gebruik. Strenge regelgeving en de spuittechniek, die volgens onderzoekers nog verdere ontwikkeling vraagt, remmen de doorbraak. Maar met diezelfde drones kun je ook strooien. En dat kan en mag wel.<\/p>\n","protected":false},"author":3567,"featured_media":96725,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"wds_primary_category":86,"wds_primary_post_tag":0,"wds_primary_dossier":0,"wds_primary_artikel_type":0,"footnotes":""},"categories":[86],"tags":[],"dossier":[],"artikel_type":[27],"class_list":["post-96713","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-precisielandbouw","artikel_type-artikelen"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96713","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3567"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=96713"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96713\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":96731,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96713\/revisions\/96731"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/media\/96725"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=96713"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=96713"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=96713"},{"taxonomy":"dossier","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/dossier?post=96713"},{"taxonomy":"artikel_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/landbouwmechanisatie\/wp-json\/wp\/v2\/artikel_type?post=96713"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}