{"id":17515,"date":"2022-07-21T09:09:44","date_gmt":"2022-07-21T07:09:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/?p=17515"},"modified":"2023-05-25T10:38:29","modified_gmt":"2023-05-25T08:38:29","slug":"zasso-xpower-tegen-de-stroom-in","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/artikel\/20220721\/zasso-xpower-tegen-de-stroom-in\/","title":{"rendered":"Zasso Xpower – Tegen de stroom in"},"content":{"rendered":"

De Xpower van Zasso bestrijdt het onkruid niet met hetelucht, heet water of een borstel, maar door er een flinke stroomstoot doorheen te jagen. De methode werkt vooral goed tegen wortelonkruiden en lastige invasieve soorten als Japanse duizendknoop en de reuzenberenklauw, is de ervaring van gebruikers. <\/p><\/div>\n\n\n

Het zusterblad van Tuin en Park Techniek, LandbouwMechanisatie, schreef in januari 2018 voor het eerst over een elektrische onkruidverdelger van het bedrijf Zasso dat de machine in koffieplantages in Zuid-Amerika had ontdekt. Weliswaar was het niet voor het eerst dat een bedrijf zich op elektrische onkruidbestrijding stortte, maar nu leek de techniek het tij mee te hebben. De maatschappelijke druk op het gebruik van het onkruidbestrijdingsmiddel glyfosaat (Round-up) was immers \u2013 en is nog steeds \u2013 groot.  Groenaannemers hebben daarom ge\u00efnvesteerd in onkruidborstels, heetwatermachines en branders. Met de Xpower van Zasso is daar een optie bijgekomen.<\/p>\n\n\n\n

Na de eerste publicaties, eind 2017 en begin 2018, is het hard gegaan met Zasso, een bedrijf dat in 2016 in het Zwitserse Zug werd opgericht en zijn machines in het Duitse Aken bouwt. Eind 2018 sloot het een overeenkomst met CNH Industrial: in Europa is de machine sindsdien alleen nog via CNH-dochter Agxtend te koop bij dealers van New Holland, Case IH en Steyr. Inmiddels heeft CNH ook een minderheidsbelang in Zasso.<\/p>\n\n\n\n

Zasso bouwt verschillende elektrische onkruidbestrijdingsmachines die gebaseerd zijn op dezelfde techniek. Voor Nederlandse groenaannemers is vooral de 1,20 meter brede XPU interessant. XP staat daarbij voor Xpower, de U voor urban.<\/p>\n\n\n\n

De XPU bestaat uit een flinke generator die in de hef achter de trekker hangt en die door de aftakas wordt aangedreven. Deze generator levert 220 volt wisselspanning. Transformatoren van 36 kW (inclusief powerboost) schroeven deze wisselspanning op tot maximaal 8.000 volt gelijkstroom. Met kabels wordt de stroom langs de cabine naar de 1,20 meter brede applicator gevoerd die in de fronthef van de trekker hangt. Met een sideshift kun je het werktuig naar links en rechts bewegen. Onder de kap van de applicator zitten over de gehele breedte drie rijen met 25 cm lange roestvrijstalen en buigzame elektroden die over de grond strijken en van elkaar worden gescheiden door rubberen flappen. De voorste en achterste rijen strips zijn pluspolen die contact maken met alles wat zij aanstrijken. Via de middelste rij min-elektroden en de wortels van het onkruid wordt het stroomcircuit gesloten. Door twee rijen met pluspolen en de minpolen daar tussenin, komt elke onkruidplant twee keer onder stroom te staan.<\/p>\n\n\n\n

De elektrische stroom met een hoog voltage en een sterk wisselende frequentie heeft catastrofale gevolgen voor het onkruid. De celwanden barsten open en de vasculaire bundels raken beschadigd, waardoor het vochttransport wordt onderbroken. Behalve de cellen van de bovengrondse delen worden ook de wortels aangepakt. Volgens de fabrikant benadert het bestrijdingseffect van de Xpower dat van glyfosaat, maar dan 100 procent milieuvriendelijk. Zasso vergeet daarbij dat de trekker vaak nog op diesel wordt gestookt. 100 procent chemievrij is de methode wel.<\/p>\n\n\n\n

Hergroei<\/h2>\n\n\n\n

De systemische aanpak van het onkruid zou effectiever zijn dan borstelen, heetwater- en\/of heteluchttechnieken, aldus Zasso. Bij deze methoden worden de wortels van het onkruid amper aangepakt, waardoor er vaak snel hergroei optreedt. Zaadonkruiden leggen na behandeling met de XPU uiteraard ook het loodje, maar de machine kan niet voorkomen dat zaad ontkiemt. Wel is het zo dat de XPU geen grond in beweging brengt en dus geen nieuw zaaibed voor onkruidzaden cre\u00ebert \u2013 in die zin heeft de techniek een streepje voor op borstelen.<\/p>\n\n\n\n

Volgens de fabrikant is het bestrijdingseffect nauwelijks afhankelijk van weersinvloeden of het groeistadium van het onkruid. Toch geven de gebruikers op basis van hun ervaring de voorkeur aan droge omstandigheden. Bij veel vocht vloeit veel vermogen weg en valt het bestrijdingsresultaat wat tegen. Bovendien hebben zij de ervaring dat het onkruid niet te lang moet zijn voor een goede bestrijding. De gebruikers die wij spraken rijden 1 (bij bestrijding Japanse duizendknoop) tot 3 km per uur (op verhardingen) met de machine. <\/p>\n\n\n\n

Een slak of muis die door een strip geraakt wordt, zal die behandeling niet overleven, maar het bodemleven in de grond dat niet in contact komt met de elektroden, ondervindt geen hinder. Ook voor omstanders zijn de risico’s beperkt. Machinisten volgen een tweedaagse veiligheidstraining bij de fabrikant. Markeringsborden houden omstanders op afstand of anders wel het luide, akelige, alarmsignaal dat klinkt als de machine wordt ingeschakeld. Geleiders aan de generator controleren het systeem op lekstroom en sensoren op de topstang houden in de gaten of de bestuurder de machine niet te hoog uitheft. Gebeurt dit wel, dan schakelt de machine automatisch uit. Ook gaat de stroom eraf als de trekker niet meer rijdt. Om geen stukje over te slaan, is het dan zaak om eerst een paar meter achteruit te rijden en pas dan de machine weer in te schakelen.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>
Directeur Leen Kats (l.) van L. Kats Agroservice in Numansdorp en medewerker Arkadiusz Szczyrba<\/div>

E\u00e9n van de eerste gebruikers van een Zasso XPU in Nederland was L. Kats Agroservice in Numansdorp (ZH.). Het bedrijf bestrijdt er onkruid mee op (parkeer)terreinen en halfverhardingen. “Maar we hebben ook al met de machine gewerkt bij een biologische akkerbouwer”, zegt directeur-eigenaar Leen Kats. “Een voordeel ten opzichte van een onkruidbestrijding met hetelucht of met een borstel is dat de Zasso ook wortelonkruiden aanpakt. Wat effectiviteit betreft, lijkt het op een bestrijding met Roundup.” Wel heeft het loonbedrijf intussen geleerd dat je de machine bij regen beter kunt laten staan. “Je verliest dan veel vermogen en het bestrijdingseffect neemt af.” Voordat medewerker Arkadiusz Szczyrba met de Zasso XPU aan de slag mocht, heeft hij een tweedaagse veiligheidstraining van de fabrikant gevolgd. Szczyrba vindt de machine heel betrouwbaar. Het enige onderhoud is het vervangen van elektroden om de circa 150 draai-uren. Dat is wel prijzig. Volgens Kats komt dat omgerekend op 7,56 euro per draai-uur.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

<\/div>
Jeroen Vrolijk, mede-eigenaar De Struunhoeve in Monnickendam<\/div>

Voor het tweede jaar gebruikt Jeroen Vrolijk van loon- en maaibedrijf De Struunhoeve uit Monnickendam (NH.) een Zasso XPU voor het bestrijden van Japanse duizendknoop langs wegen, gemeentegrond en soms bij particulieren. Dat deden we voorheen ook elektrisch, maar dan met een Rootwave. Met de Zasso gaat het veel sneller. Nu doen we met de Rootwave alleen de stukjes waar we met de Zasso niet bij kunnen.” Omdat het bedrijf vooralsnog maar zes tot twaalf dagen per jaar werk heeft voor de Zasso, huurt De Struunhoeve de machine. Het bestrijdingseffect van Japanse duizendknoop is best goed, al moet de plek drie jaar lang jaarlijks vijf of zes keer behandeld worden om het onkruid ook echt kwijt te raken, vermoedt Vrolijk. Berenklauw is sneller weg, is zijn ervaring. “Die zijn na drie of vier keer behandelen wel verdwenen.” Voor een goed bestrijdingsresultaat moet het onkruid niet te lang zijn. Is dat wel het geval dan pakken we eerst de maaier. “Anders schiet de Zasso steeds in storing en moet je de machine opnieuw opstarten.” Hoewel zich nog geen grote problemen hebben voorgedaan, heeft De Struunhoeve twee keer een monteur van dealer Voets moeten inschakelen om een los contactje op te sporen.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

<\/div>
Hoofd bedrijfsbureau Olivier Overgaauw (l) en projectco\u00f6rdinator Rick van Zante bij Gebr. Van Kessel, Buren<\/div>

Gebr. Van Kessel in Buren (Gld.) beheert en onderhoudt onder meer natuurgebieden en terreinen langs wegen en spoorwegen. Daar stuit het bedrijf steeds vaker op Japanse duizendknoop. Eind 2019 testte het bedrijf een 3 meter brede Zasso. Het bestrijdingsresultaat maakte indruk en daarom schafte het bedrijf een jaar later een Zasso XPU aan. “Met de machine kun je de Japanse duizendknoop behoorlijk goed terugzetten”, vindt hoofd bedrijfsbureau Olivier Overgaauw. “Maar dat betekent niet dat je het onkruid meteen kwijt bent”, vult projectco\u00f6rdinator Rick van Zante aan. “Je zult die plekken een aantal jaren meerdere keren moeten blijven behandelen om de Japanse duizendknoop uit te putten.” Overgaauw vindt het jammer dat de fabrikant nog geen variant heeft ontwikkeld voor aan een Herder-arm of kraan. “Nu kunnen we Japanse duizendknoop op taluds niet met de machine bestrijden.” Een aantal medewerkers heeft een veiligheidstraining van Zasso gevolgd en \u00e9\u00e9n keer per jaar gaat de machine voor een periodieke keuring terug naar de fabriek in Aken.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

\n
\n
<\/div>
<\/div>

De strips zijn prijzig en zodra ze in contact komen met ijzer, branden delen ervan weg.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
<\/div>

De applicator heeft een sideshift, zodat je ook naast de voorwielen van de trekker kunt werken.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

<\/div>
<\/div>

Via een grote kast in de cabine stel je de machine in.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n\n\n\n

\n
\n
<\/div>
<\/div>

Staalkabels aan de generator controleren of er geen sprake is van lekstroom.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
<\/div>
<\/div>

Als je afstapt controleer je met deze ‘spanningzoeker’ of er inderdaad geen stroom meer op de elektroden staat.<\/p><\/div><\/div><\/section>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

De Xpower van Zasso bestrijdt het onkruid niet met hetelucht, heet water of een borstel, maar door er een flinke stroomstoot doorheen te jagen. De methode werkt vooral goed tegen wortelonkruiden en lastige invasieve soorten als Japanse duizendknoop en de reuzenberenklauw, is de ervaring van gebruikers.<\/p>\n","protected":false},"author":3241,"featured_media":17518,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"wds_primary_category":0,"wds_primary_post_tag":0,"wds_primary_gmcategorie":0,"wds_primary_dossier":0,"wds_primary_artikel_type":0,"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"gmcategorie":[],"dossier":[],"artikel_type":[27],"class_list":["post-17515","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-onkruidbestrijding","artikel_type-artikelen"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17515","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3241"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17515"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17515\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20445,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17515\/revisions\/20445"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17518"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17515"},{"taxonomy":"gmcategorie","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/gmcategorie?post=17515"},{"taxonomy":"dossier","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/dossier?post=17515"},{"taxonomy":"artikel_type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mechaman.nl\/tuin-en-park-techniek\/wp-json\/wp\/v2\/artikel_type?post=17515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}